Archive for مارس 2010

اوراق ارزی بانک ملت

مارس 14, 2010

هفته پیش دویست و پنجاه ملیون دلار از اوراق ارزی ظرف چند ساعت به فروش رفت. گویا انتظار میرفته که این اوراق ظرف یک ماه به فروش برود. همانطور که در پست قبلی هم نوشته بودم سود این اوراق نسبت به سودهای مشابه نسبتا بالاست و به نظرم میرسید که این سود هشت درصدی برای سه سال و ۵.۵درصدی برای یکسال رقم بسیار جذابی برای بازار بین المللی باشه. سوداوراق قرضه دهساله یونانی که در حال ورشکستگی بود در اوج بحران به ۸ درصد نرسید. توجه داشته باشید که اوراق قرضه یونان دهساله است و تنها در زمان سررسید پرداخت اصل پول تضمین شده نه مثل اوراق ارزی ایران که بانک ملت به پشتوانه شرکت نفت متعهد است هر زمانی که دارنده اوراق مراجعه کند اصل پول را بپردازد. هنوز ۷۵۰ میلیون یورو اوراق برای فروش ارایه نشده و به نظرم آنها هم یک روزه به فروش برود. پیش بینی هم میکنم یک بازار ثانویه برای اوراق ایران بوجود بیاید و هر ۱۰۰ یورو آن بیشتر از ۱۰۰ یورو معامله شود. فکر میکنم اگر سود این اوراق در بازار آکشن (حراجی خودمان )‌ تعیین میشد سود کمتری توسط بازار تعیین میگردید. اگر تنها یک درصد از سود این اوراق کاسته بشه میشد برای سه سال ۳۰  ملیون یورو (بیش از ۴۰  میلیارد تومان) صرفه جویی کرد.

فرصت کارآموزی برای تابستان

مارس 10, 2010

اگر دانشجو اقتصاد در آمریکا هستید و بعد از فارغ التحصیلی بدنبال کار غیر آکادمیک هستید حتما به فکر این باشد که در حین تحصیل یه شرکتی برید کارآموزی. حتی اگر دنبال کار آکادمیک هم هستید خوبه برین کارآموزی چون کلی ایده گیرتون میاد مخصوصا اگر توی کار فاینانس باشین.  آقایی هست بنام مارک زندی که پدرش ایرانی است و شرکتی درست کرد در فیلادلفیا در زمینه مدلسازی متغیرهای اقتصاد کلان و کلی کارش گرفت. بعد هم شرکت را فروخت به مودیز. اگر آمریکای شمالی باشین احتمالا در برنامه های تحلیل اقتصادی شیکه های تلویزیونی باید دیده باشیدش. کنگره آمریکا هم از مشتری های مدلهای شرکت ایشونه. خلاصه دنبال یک کارآموز هستندبرای تابستان که میتونید اینجا توضیحات بیشتر را ببینید و اگر خواستین اپلای کنید.

اوراق ارزی

مارس 9, 2010

مدیر عامل بانک ملت اعلام کرده که ایران اوراق قرضه ارزی به ارزش یک میلیاردیورو منتشر میکنه. اینکه ایران با این کار سعی میکنه سرمایه مورد نظر خودش را از بازار های جهانی تامین کنه کار خوبی انجام میده ولی به نکات زیر هم بد نیست توجه بشه:

۱) این اوراق منتشره از نوع اوراق قرضه متداول در دنیا نیست و مثل اوراق مشارکت وطنی یک جور حساب پس اندازه که هروقت بخواهید میتونید اصل پول را بگیرید. بحث ربوی بودن آن هم به عهده فقها (گویا مرکز مطالعات مجلس در اینباره انتقاداتی مطرح کرده).
۲) نرخ یکساله این اوراق ۵.۵ درصد اعلام شده. نرخ بهره یکساله یورو در بانکهای معتبر اروپایی امروز حدود ۱.۲ درصد بوده. بعبارت دیگر این اوراق ۴.۳ درصد بیشتر از نرخ معمول بازار میپردازه. خوب این میتونه به علت بالا بودن ریسک اعتباری بانک تضمین کننده آن یعنی بانک ملت باشه. ولی دقت کنید این نرخ را بازار تعیین نکرده بلکه بانک ملت این را تعیین کرده. حالا اتفاقی که میوفته اینه که ریسک اعتباری مورد انتظار بازار هم همین حدود باشه که نشون میده کارشناسان بانک ملت نرخ را دقیق تعیین کردند. اگر این اوراق کاملا بفروش نره ( من بعید میدونم) اونوقت نشون دهنده اینه که بازار نرخ بالاتری را برای ریسک اعتباری طلب میکنه ولی اگر نرخ بهره یکساله ۵.۵ درصدی بالا باشه اونوقت اوراق سریع خریداری میشه و سر یکسری متقاضی هم توی صف بی کلاه میمونه.طبق فرمایش رییس بانک این اوراق بی نامه یعنی مثل اسکناس قابل انتقاله. حالا اگر این نرخ بهره بالا باشه بازار ثانویه آن شکل میگیره. مثلا اگر نرخ بهره تعادلی بجای ۵.۵ درصد ۳درصد باشه اونوقت دارنده خوش شانس یک برگه ۱۰۰ یورویی میتونه آن را مثلا ۱۰۲ یورو به متقاضی دیگری بفروشه. خریدار جدید با نگهداری این ورق ۱۰۰ یورویی تا سال دیگه ۱۰۵.۵ یورو گیرش میاد که با پرداخت ۱۰۲ یورو حدود سه درصد سود میبره. بعبارت دیگه صاحب اولی اوراق ۲ یورو مفت گیرش میاد.

۳)‌ حالا چی میشد اگر دولت میامد همه این اوراق را میخرید؟ مثل این میشد که دولت اومده از درآمد ارزیش به شرکت نفت و گاز پارس وام داده با بهره یکساله ۵.۵ درصدی. فکر نکنم ذخایر ارزی دولت سودی در این حد از بازار دریافت کنه. خلاصه اگر دولت این کار را انجام میداد مثل داستان حساب ذخیره ارزی میشد که سالیان پیش راه افتاد و از مازاد درآمد نفت به بخش صنعت وام داده میشد.

۴) بازپرداخت اصل پول و سود توسط  درآمدهای نفتی حاصل از پروژه انجام خواهد شد. این درآمدها به دلار است در حالیکه تعهدات این اوراق به یورو. برای همین ریسک تغییرات نرخ دلار به یورو هم برعهده صادر کننده این اوراقه. بیمه کردن این ریسک هم خودش یک هزینه اضافی به منتشر کننده این اوراق تحمیل میکنه.

عباس موسویان

مارس 4, 2010

فکر کنم دفعه دویستمه که دارم از حجت الاسلام عباس موسویان مینویسم. واضحه که ایشان سواد حوزوی داره و فقه را خوب میدونه و حرفهایش هم در مورد بازار مالی خیلی دقیق و بجاست. ایشان مدافع آزاد سازی نرخ بهره است و آنرا منطبق بر شریعت هم میدونه. صحبتهای ایشان را اینجا بخوانید.

اقتصاد زیرزمینی

مارس 2, 2010

در پست قبلی به اقتصاد زیرزمینی یونان اشاره کرده بودم که دوستی ایمیل زده و در مورد نحوه اندازه گیری اندازه اقتصاد زیرزمینی سوال کرده. تعاریف مختلفی در مورد اقتصاد زیرزمینی وجود داره. کلا اقتصاد زیرزمینی به فعالیتهایی گفته میشه که توسط دولت قابل نظارت نیست. برای مثال معلم خصوصی که موسیقی تدریس میکند تا قاچاقچی مواد مخدر میتونند شامل فعالیتهای اقتصاد زیرزمینی باشند. شناختن این فعالیتها میتونه به شناختن اقتصاد یک کشور و حتی مشکلات سیاسی و اجتماعی یک کشور کمک بکنه. البته میشه این فعالیتهای اقتصادی را به دو دسته تقسیم کرد آنهایی که غیر قانونی هستند و آنها که قانونی هستند. برای مثال معلم خصوصی که سه تارتدریس میکنه در مورد درآمدش به دولت گزارشی ارایه نمیکنه و برای همین از پرداخت مالیات هم فرار میکنه ولی اگر یه روز پول حق التدریسش رو بهش ندن و صاحبخونه سه تارش رو بشکنه بکوبه تو سرش میتونه بره دادگاهی یا پلیسی شکایت کنه ولی اگر یک قاچاقچی  عمده مواد مخدر به یک قاچاقچی خرده پا مواد بده و طرف مقابلش مواد رو تحویل بگیره و پولی نده قاچاقچی عمده نمیتونه بره دادگاه شکایت کنه و بگه چنین مشکلی داره. خب میره شرخری پیدا میکنه و اینطوری از بیزنس خودش حفاظت میکنه. توی اخبار حوادث روزنامه ها داستان های آدم ربایی زیادی میشه پیدا کرد که رفتن بچه یه بیچاره ای رو دزدیدن و پول خواستن. یه جا از قول یک مقام پلیس میخوندم که بیشتر این آدم ربایی ها که بعضی وقتها پای پلیس هم به پرونده باز میشه مربوط به اختلافات معامله گران مواد مخدره.  یا مثلا بخواین وقایع سیستان و بلوچستان را تحلیل کنید باید ببینید که اندازه اقتصاد زیرزمینی این استان که شامل قاچاق مواد مخدر و سوخت و امثالهم هست چقدره. گرفتاری هم اینه بیزنس ها بدلیل اینکه نمیتونن برای حفاظت از خودشون از پلیس و سیستم قضایی دولتی استفاده کنند میرن برای خودشون تفنگچی و شرخر استخدام میکنن. کم کم که اینها قدرتشون بیشتر میشه کنترل دولت هم بر این متاطق کمتر میشه. یعنی یه جورایی همین بیزنس ها برای خودشون یه دولت زیرزمینی درست میکنند. همین ریگی تروریست نمونش که زاییده این اقتصاد زیرزمینی بود و کلی شرارت کرد.البته توجه داشته باشین که هدف فعالان زیرزمینی و عواملشون امنیت بیزنسشونه و نمیخوان با دولت بیخودی درگیر بشن. ولی چون نظارتی روی عواملشون نیست براحتی میتونن با تحریک خارجی و دریافت پولی شرارت کنند. این داستان مختص ایران نیست و همه جای دنیا مشاهده شده. برای مثال سال گذشته بین باندهای مواد مخدری که بین آمریکا و مکزیک فعالیت میکنند اختلافی پیش اومد و بین این دو باند که نمیتونستن برن دادگاه دولتی مشکلشون رو حل کنند جنگ شد و توی شهر مرزی مکزیک درگیری و تیراندازی شد و پلیس نمیدونست طرف کی رو باید بگیره! بعد یه سری گفتن بیاین مثل هلند مواد مخدر را آزاد کنید. با این بگیر وببندها که کسی نبوده که اهل مواد باشه و مواد گیرش نیاد. لااقل تجارتش را آزاد کنید که این باندها درست نشه و امنیت مردم در خطر نیوفته.

 خلاصه شناخت فعالیتهای زیرزمینی و اندازه آن مهمه.  فردریش اشنایدر که استاد اقتصاد در دانشگاهی در اتریش است مقالاتی در این زمینه دارد که میتونید لیست مقالات را اینجا ببینید. یک مقاله هم داره که فعالیتهای قانونی زیرزمینی را اندازه گرفته. جالب هم اینه که سایز فعالیتهای قانونی ولی زیرزمینی در ایران را حدود بیست درصد حساب کرده که هم اندازه نروژ و اسپانیاست. ولی توجه کنید که این شامل فعالیتهای غیرقانونی مثل قاچاق مواد مخدر و مشروبات الکلی و … نمیشه.