Archive for مه 2010

مرحوم نوربخش

مه 22, 2010

مصاحبه ای داشته محمدخان طاهری با همسر مرحوم نوربخش که میتونید اینجا بخونید. اختلاف ایشان با وزیر وقت دارایی باعث شد که راندمان دولت آقای خاتمی در زمینه اقتصادی بسیار پایین بیاید. این اختلاف ریشه در ضعف بینش اقتصادی اصلاح طلبان داشت که متاسفانه باندازه کافی مورد کنکاش قرار نگرفت و تحت شعاع هیاهوهای سیاسی اهمیت آن برای مردم روشن نشد. شاید در مورد اثر این تفکر بر سیاست اصلاح یارانه ها مطلبی نوشتم.

اوراق ارزی

مه 20, 2010

گویا انتشار اوراق ارزی متوقف شده. ایسنا مصاحبه کوتاهی داشته با آقای بهمنی رییس بانک مرکزی که میتونید اینجا ببینید. از صحبتهای ایشان اینطور میشه فهمید که ایشان موافق فروش این اوراق در بازار هستند تا نرخ های آن توسط بازار تعیین بشه. شیوه درستی که میتونه نرخ های واقعی این اوراق را تعیین کنه که احتمالا کمتر از هفت هشت درصدی است که قرار شده به دارندگان این پرداخت بشه. خوشبختانه ایسنا هم در خبرش اشاره کرده که نرخ بهره این اوراق در بازار های جهانی حدود دو سه درصده. ریشه مشکل هم به نظر من به کم توجهی به تفاوت اساسی اوراق مشارکت و اوراق قرضه برمیگرده.

نکته دیگری که در صحبتهای آقای بهمنی وجود داره اینه که هم اکنون تامین منابع مالی در بازارهای خارج به نظر ارزانتر از بازار داخل میاد. علتش هم اینه که نرخ بهره در بازارهای جهانی حدود دو سه درصده ولی در بازار ایران حدود سی درصد. برای همین این تصور وجود داره که میشه با نرخ بهره کمتری از بازار خارج سرمایه جذب کرد. این گرفتاری از اینجا ناشی میشه که سیاست ارزی بانک مرکزی در چند سال گذشته حفظ ارزش ریال بوده علیرغم اینکه تورم در ایران نسبت به خارج بسیار بالاتر بوده. این سیاست تثبیت نرخ باعث شده تا این تصور ایجاد بشه که نرخ ریال علیرغم تورم تضعیف نشه و بشه براحتی از بازار خارج با بهره کم پول قرض کرد و در داخل کشور سود بیست درصدی کسب کرد و بدون تغییر نرخ ارز سود خوبی کسب نمود. ولی اگر دلار باندازه نرخ تورم گران میشد این معامله سودی دربرنداشت. البته میشه این سوال را مطرح کرد که چرا نرخ ارز علیرغم این تفاوت نرخ بهره تغییر نمیکنه ( حامد خیلی وقت پیش چند تا پست دراین زمینه نوشته بود) که آن فکر میکنم جوابش این باشه که به علت هزینه مبادلاتی بالا این انتقال سرمایه براحتی امکان پذیر نیست.

خلاصه تمایل به استقراض از خارج به جای استقراض داخلی به سیاستهای ارزی برمیگرده. سیاست ارزی فعلی که به تضعیف بخش تولید داخلی در مقابل اجناس خارجی منجر شده به تمایل به استقراض خارجی هم منتهی شده. البته استقراض خارجی پدیده مذمومی نیست تا زمانیکه نرخ بهره پرداختی یک نرخ معمول و مطابق با نرخ های بهره جهانی باشه.

نوریل روبینی

مه 13, 2010

پریشب یک مصاحبه بیست دقیقه ای داشت چارلی روز با نوریل روبینی که میتونید اینجا ببینید. روبینی تقریبا تنها کسی بود که تونست بحران اخیر را دو سه سال زودتر پیش بینی کنه و جالب اینه که موقع سخنرانیش در سال ۲۰۰۶ در صندوق بین المللی پول که خبر از رکود میداد کسی به حرفهاش توجهی نکرده بود. حالا هم نظرش اینه که یونان ورشکست میشه و سیاستهای پولی انبساطی اخیر هم بدون هزینه نخواهد بود. این سیاستها ی انبساطی باعث رشد قیمت دارایی ها شده در دنیا از جمله رشد بالای قیمت کالاهایی چون نفت. روبینی شهرتی به هم زده و بابت پیش بینی های اقتصادیش دایم در حال سفر دور دنیاست. روبینی اصلیت مشهدی داره و در این مصاحبه هم اشاره میکنه که یک ایرانی کلیمی است که در تهران هم زندگی کرده.